De VSP is gestart in augustus 2014 met één klas. Ontstaan op initiatief van Stichting VVL (Vrienden van Vrijeschoolonderwijs Limburg), waarvan diens voorloper in het verleden ook de initiatiefnemer was van de vrijeschool in Maastricht (Bernard Lievegoed lagere-school en het Bernard Lievegoed College voor mavo-havo-wwo, kortweg BLC).

Omdat het BLC in Maastricht destijds al zo gewild was dat al bijna 10 jaar geloot moest worden omdat er meer aanmeldingen dan plaatsen waren én omdat er méér leerlingen op de vrije lagere school Helianthus zaten dan op die in Maastricht én omdat Parkstad meer inwoners heeft dan regio Maastricht was de gedachte dat een vrijeschool VO ook hier haalbaar moest zijn.  En dat lukte, met hulp van stichting LVO, de grootste onderwijskoepel van Limburg.

De school viel ten tijde van de oprichting onder het Grotius College, maar zat wel op een zelfstandige locatie. Dat was een heel bewuste keuze: het was op voorhand duidelijk dat er een heel andere sfeer en cultuur zou heersen dan op iedere andere school in Heerlen, ook die van Grotius.

Na het eerste jaar kwamen er telkens 2 klassen bij. De school biedt onderwijs aan op mavo(vmboTL), havo en vwo niveau. In schooljaar 2018-2019 werd voor het eerst het vmbo examen afgenomen, het jaar erop kwam daar havo bij en in dit schooljaar (2020-2021) het vwo examen. De school telt eind 2020 ruim 260 leerlingen. De verwachting is dat dit nog zal groeien, maar het wordt beslist geen grote school. De school is sinds augustus 2018 gevestigd in een voormalige Arcus locatie aan de Drieschstraat, op enkele loopminuten afstand van het NS-station Heerlen.

Sinds schooljaar 2020-2201 vormt de school samen met Compass in Brussum een zelfstandige school (en valt dus niet meer onder Grotius, maar alle drie de scholen hebben wel dezelfde rector).

De VVL speelt nog steeds een grote rol op school, onder andere vanwege het contract dat zij heeft met stichting LVO waarin afspraken zijn gemaakt over de inhoud van het vrijeschoolonderwijs op het BLC en de VSP. Daarnaast is zij de inner van de zogenaamde ouderschenkingen: net als iedere vrijeschool in Nederland kunnen de VSP en het BLC met het geld dat zij van de overheid krijgen geen volwaardig vrijeschoolonderwijs aanbieden: de extra vakken zijn gewoon te duur, ook al omdat zij vaak in halve klassen gegeven worden (waardoor er dus meer docenten nodig zijn). Daarom wordt aan iedere ouder een bijdrage in de vorm van een schenking gevraagd, waarbij de hoogte afhankelijk is van het inkomen. De bijdrage is vrijwillig – het is immers een schenking – maar niet geheel vrijblijvend: als ouders dat niet zouden doen, zou een deel van de lessen die de vrijeschool zo uniek maken niet meer gegeven kunnen worden. Overigens is het bedrag dat gevraagd wordt te hoog (of met een ouder te spreken: ” het is minder dan de paardrijlessen, maar ze zit er wel een iedere dag voor op een fijne school“). Overigens is de ouderschenking iets anders dan de ouderbijdrage. De ouderbijdrage is een vast bedrag (rond de € 100,=) die o.a. wordt gebruikt voor het schoolkamp, de kluisjes en een gym t-shirt met log van de school.

De ouderschenking is overigens volledig fiscaal aftrekbaar! Kijk voor meer op de site van de vvl.